De Kruisweg uitgelegd

De oude traditie van de Kruisweg is door Kerk en Vrede opgepakt om thema’s van de vredesbeweging aan de orde te kunnen stellen. In de Kruisweg is de aandacht gericht op Jezus van Nazareth; en vooral op die laatste dag van zijn leven. Maar dan wordt het perspectief ook heel breed…. Ver buiten de kerk… Alle belangrijke momenten uit de cultuur van oorlog en geweld kom je erin tegen:

  • Pilatus vertegenwoordigt de niets ontziende macht. Hij staat ook voor geweld als middel; en voor de mentaliteit dat je slachtoffers maar op de koop toe moet nemen.
  • Er zijn spotters en cynici. Die op hun manier uitdragen, dat ‘geweld erbij hoort’.
  • Daar is het lijden van de slachtoffers; schuldig of niet.
  • Alles wat er niet gedaan is aan het voorkomen van conflicten komt mee.
  • En er zijn de medestanders als Veronica, Simon, Jezus’ Moeder.

Het levensgrote thema is : compassie. En niet opgeven. Niet te koop zijn.

En met die weg is ook het thema Opstanding gegeven. Het geheel is een associatie naar verzet; in opstand komen. We kunnen er alle momenten op de ‘Pelgrimage van vrede en gerechtigheid’ mee markeren. Het kan.

Jezus is daar een belangrijke getuige voor. Hij stemt tot nadenken, navolging; niet tot meewarigheid. De Kruisweg bidden smeert die vragen niet dicht. Maar nodigt uit tot engagement.

Er zijn desgewenst tekstboekjes bij te leveren, die naar believen aan te passen zijn. De staties zijn echter ook zeer goed buiten een liturgie te gebruiken. 

Bij het gebruik van Kruiswegstaties.

Als we de Kruisweg bidden komen we de volgende elementen tegen, waarbij de vredesthematiek goed aan te knopen is:

Beeldtaal

De schilderijen lenen zich voor associaties. In de tekstboekjes worden een paar hints gegeven door de figuur van de ‘Gids’. Ze geven geen definitie van het schilderij, maar nodigen uit tot zelf kijken. Evt. te delen wat men ziet, bij een enkele.

Gedichten

Of andere teksten. Daarin kunnen alle emoties rond geweld en hoop en vrede ter sprake worden gebracht.

Stilte voor bezinning

Op bepaalde momenten tijdens de viering. Dit kan onbepaald zijn, maar er kan ook een suggestie bij gedaan worden waarop men zijn gedachten kan richten.

Gebeden

De traditionele gebeden van de kruisweg zouden gelinkt kunnen worden naar actuele situaties of moderne navolgers van Jezus.

Actie

Liturgische/ symbolische handelingen. Men kan denken aan kaarsen aansteken bij voorbeden voor bepaalde groepen of situaties. Maar ook aan responsies. Als de mogelijkheid ervoor is: zich verplaatsen, naar een volgende statie. In de praktijk zal het in een gebouw plaats vinden, maar buiten geeft weer andere mogelijkheden.

Muziek gespeeld en gezongen.

Het ligt voor de hand om verstillende muziek te kiezen; niet bij bekende teksten horend. Geen lange stukken; een paar minuten. Kan herhaald worden.

Waar de mogelijkheid is om na afloop een maaltijd te houden, of voor degenen die vasten een ‘rijstmaaltijd‘ is dat natuurlijk een bonus De bedoeling is dat een voorbereidende groep een eigen invulling geeft die ter plaatse gewenst is. Zoek zo veel mogelijk eigen musici, liturgische medewerkers; houdt het laagdrempelig.

Men kan deze kruisweg in de eerste plaats bidden op momenten die de traditie aanreikt: De Goede Vrijdag(middag). Maar ook zeer goed aan het begin van de Stille Week of op een ander moment in de veertig dagen voor Pasen. Ook als men een dag kiest om bijvoorbeeld een markante figuur te gedenken die veel betekend heeft voor de vrede in de brede zin van het woord, kan het zinvol zijn om de Kruisweg te bidden; natuurlijk met aanbrengen van de accentverschuivingen.

In een paar begeleidende tekstboekjes staan slechts suggesties voor invulling. Alles kan anders. Het kan als uitgangspunt dienen. (We hebben de teksten van derden ook niet afgedrukt, omdat daarmee mogelijk auteursrechten geschonden kunnen worden; maar verwijzen mag wel.) Waar de noodzaak daartoe ondervonden wordt zal men niet de hele kruisweg gaan, maar een selectie maken.

Daarnaast heb ik ook “vredesstaties” gemaakt. Een handreiking voor de bezinning op geweld, oorlog, vrede enz. enz. in andere delen van het liturgische jaar. Of bij opening van een discussie avond over thematiek lijden – vrede. Bv. een avondgebed in de vredesweek; 21 September internationale dag van de Vrede; Bevrijdingsdag; enz.

Mijn kruiswegen beslaan meestal 12 staties. Inclusief de Opstanding, trouwens.

De schilderijen hebben het formaat 125 X 125 cm. Ze zijn zowel in het origineel beschikbaar. Maar ook via een beamer te gebruiken.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s