Die evolutie toch…

Aantekeningen bij : “De evolutie van kangoeroes heeft met veel aspecten rekening gehouden, maar niet met gemotoriseerd verkeer. Er is dus nog wat evolutie van de sensoren en de software nodig. Of de zelfsturende Volvo’s  sterven gewoon uit.” (Geweldig zinnetje, uit “Jelle’s weekdier” van 19 augustus 2017. Dagblad Trouw. )

In de eerste plaats.
Wat er staat over de evolutie is beeldspraak. Want in het echt heeft de evolutie nergens ‘rekening mee te houden’. Kan ze niet. Tenminste niet in iets van een bewuste actie. Het concept evolutie spreekt immers van toeval. Niets anders. Althans als je alle vormen van ‘intelligent design’ afwijst. Voor wie het weten wil: misschien zegt het concept evolutie toch niet alles.

Ten tweede.
Gemotoriseerd verkeer is een factor die van invloed is op de habitat van kangoeroes. Stellig. Maar het is niet de evolutie van de kangoeroe die daar iets aan moet doen. Kan ze ook niet. Maar de jongens en meisjes van ‘truckers in the outback’ en de ontwikkelaars van hun apocalyptische monsters: die rijden de kangoeroes plat; niet andersom. En anders wel de talloze stijlvolle personenauto’s in hun grote aantallen. Volvo moet niet haar/zijn auto’s van de toekomst beveiligen tegen mogelijke kangoeroes, maar andersom.

Ten derde.
Bij ‘Sensoren en software’ moet je niet spreken van evolutie, want die zijn juist het product van zeer intelligent design. Iets anders is dat wij mensen met onze intelligentie een factor zijn in het geheel van de evolutie van leven en aarde. Erger dan dat: wij nemen dat proces over. De ecosystemen kunnen niet of nauwelijks tegen ons op. Het leven is niet meer bestand tegen ons.
Wij maken het toeval juist horig aan onszelf. Wij bannen het uit; beveiligen ons ertegen. Halen het uit al zijn schuilhoeken, vanwaar het ons kan bespringen, en zijn het voor.  Maar of Moeder aarde zo veel beter af is met ons bewind? Lees mee met schrijvers als John Gray, Yuval Harari en René ten Bos (Dwalen in het antropoceen).

Ten vierde.
Kun je dan misschien zeggen, dat de mens zo ver is geëvolueerd, dat hij dit nu kan? Heeft de evolutie ons zo ver gebracht? Zijn wij, slim, slimmer, slimst geworden mensen, het product van die evolutie? En dan wel ‘eindproduct’  omdat wij het nu zelf verder gaan sturen? Na ons komt niet meer een ander; daar zorgen we wel voor.
Hoe komt het toch, dat ik bij zo’n vraagstelling nog steeds de neiging heb te antwoorden: “Daar is wel wat meer voor nodig dan alleen maar een eindeloze serie van toevallen”. Soms verzucht ik ook: “Er is geen enkele kans dat alleen toeval ons zo kwaadaardig heeft gemaakt”. Zou het niet dieper zitten? Het strijdt toch met elke gedachte van overleven!

Ten vijfde.
Het ‘uitsterven van de zelfsturende auto’s’ van dhr Reumer, c.q van Volvo. Ik hoor daarin een grimmige vuist vol sarcasme op de deur bonzen. Onze deur. Want het zullen natuurlijk wel de kangoeroes zijn, die het loodje leggen, en niet de Volvo’s.

Advertenties