In het huis van de Psalmen 3 en 4. Slapen in een veilige zetel…

Psalmen 3 en 4. Morgenlied; avondlied; zie maar. Over slapen. Ook.

Maar gaat het dan over niet-slapeloosheid? ‘Ik kan gaan slapen zonder zorgen’. ‘Ik legde mij en sliep (Martinus Nijhoff)… in een veilig huis’ (NBV).
Neen het gaat veel meer over de context waarin. David of zo heeft het over de wereld waarin hij al dan niet slaapt. De wereld van zijn opstandige zoon Absalom bijvoorbeeld. Van vijanden, zeker; die druk in de weer zijn vanwege hem. Hij heeft het er ook naar gemaakt, misschien. David ligt wakker van zijn vijanden – nou eventjes dan; en nogal heftig. Maar uiteindelijk: “In vrede tezaam leg ik mij neer en slaap in, want gij Ene, alleen, biedt mij een veilige zetel!” (Naardense Bijbel: vast wel eerlijk vertaald, maar het slaapt natuurlijk voor geen meter.) De wereld waar je van wakker ligt, of je wilt of niet.
Want je hebt toch ogen in je hoofd!
Je ziet toch dat in die wereld ‘het geluk’, ‘het goede’ vaak aan je neus voorbij trekt. En dat kan je de slaap ontnemen. Je herkent geluk wel; je hebt ervan gehoord; of je hebt het (vroeger) ervaren. Het heeft in psalm 4 wel de toon van: ‘het ontglipt me; ik had het zojuist, ooit, lang geleden nog wel’. En dan slaap je niet zo makkelijk in. En je ligt zo maar uren te woelen. Waarom moet dat geluk jou nu juist ontglippen. Een objectieve analyse van je toestand laat zien dat ‘er nog zo veel moois over is’, maar je voelt je desondanks onrustig, of je zoekt naar een beter woord ervoor. Tijd voor een pil? Huisarts? Slaappoli?

De slapeloze wordt neergezet als lijder; slachtoffer van de omstandigheden, soms van concrete mensen of machten. Slapeloosheid valt in de categorie ‘ten onrechte’. Het wordt je ook aangedaan. Je doet het niet zelf. Je zou wel gek zijn! Er is geen werkwoord: ik ga slapelozen; zoals ‘ik ga slapen, ik ben moe’ wel bestaat.
Trouwens, dat zit nog. Er zijn heel wat handige tips die je kunt gebruiken. Er is altijd wel een nicht van “Je moet eens….. proberen, want oom Huibert is er 100 mee geworden!” Toch blijft slapen een waagstuk. Je hebt het niet zelf in de hand.

Eliadoodmoe

Elia wil inslapen

Toch even denken aan Elia. Wil slapen op zijn woestijntocht. Inslapen zelfs. Maar wordt uit de slaap gehouden met een broodkoek, kruik water en een handvol opdrachten. Neen, slapen is er niet bij.  1 Koningen 19.

Is het een kwestie van gezond zijn? Zijn gezonde mensen niet slapeloos?
Ik zou denken dat het ook een heel gezonde kant heeft dat je van alles en nog wat wakker kunt liggen. Geen voorbeelden.
Aan de andere kant: Een mateloos slapende baby of kleuter is geweldig. Ouders verlekkerd boven de wieg; opa’s gluren stiekem om de hoek van de kinderkamer om te genieten van een slapende kleuter. Wat een plaatje! Zo zou het altijd moeten zijn. ‘Een slapende baby is  a joy for ever’ wil ik maar zeggen. Ook als je een half uur geleden alle aandrang voelde om ze achter het behang te plakken.
En iets dergelijks verdienen volwassenen natuurlijk ook. Ze hebben hard gewerkt; ze wilden graag gezond leven: een gezond ritme van slapen en wakker zijn. Goede werklast; je moet goed om kunnen gaan met stress. Maar het is een schaars goed, gezonde slaap.

Er komt zo veel bij kijken: geen snurkers in de buurt; geen druppende kraan; geen gekraak van balken in het huis; geen uitgaande café’s of luid toeterend bezoek van de buren. Geen zorgen, als het even kan. Een dak boven je hoofd en niet te warm, niet te koud. Goed bed. Bijna een wonder dat er nog goed geslapen wordt, als je alle voorwaarden beziet waaraan voldaan moet worden.

Onverwacht besprong deze vraag mij : ‘Houd jij ook mensen uit de slaap?’ Liggen er mensen om jou wakker? Je (oude?) ouders? En je had nog zo gezegd: “Maak je om mij geen zorgen”,- doen ze het toch. Ten onrechte? Of bidden ze alleen maar voor je, hardnekkig en betrokken.
Je kinderen? Te ver weg om mantelzorger te zijn?

 

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s