Kerst ‘van de beginne'(4)

In deze serie rond Johannes 1 past ook tekst die grotendeels stamt uit een dienst op kerstmorgen 2002.

(eerst had ik dit gedeeld met de kinderen:
“Ik hoop dat jullie lekker geslapen hebt. Geen bange dromen dat alles in het honderd loopt met kerst.
Ik zal je maar niet vertellen hoe ik me wel eens zorgen maak dat er ooit eind december een feest gevierd wordt met allemaal toeters en bellen en waanzin die uit Amerika komt overwaaien… en dat niemand eigenlijk meer weet dat het feest is, omdat Jezus geboren is als een ECHT MENS WAAR DE WERELD BETER VAN WORDT.

Vanmorgen in de Morgensterkerk doen we niet aan die onzin. We hebben lang genoeg gewacht op het feest. Nu is het zo ver. We zingen en vertellen blij dat Jezus is geboren.
En we zeggen erbij, dat het niet allemaal even makkelijk is.

Daarom doe ik  er dit gedichtje bij: 

“Wat moet ik geloven?
Dat van dat kleine Kind?!
Ik zie toch met mijn eigen ogen,
dat de wereld wordt bedrogen.
Of ben ik blind?! 

Hoe moet ik geloven
dat hoop het nooit verliest?
Of moet ik tegen beter weten
toch dat Kerstkind niet vergeten
dat voor mij kiest?

Blijf zeggen:Kerstfeest is een feest van vrede
Blijf zeggen: kerstfeest is een feest van ’t Kind.
Herhaal de woorden zin voor zin
en roep ze tegen alles in
Blijf zeggen dat het licht van kerstfeest wint.   ” )

 

Een God in hemdsmouwen

 Waardevolle…..,

Niet om het een of ander, maar ik hoef  eigenlijk op Kerstmorgen niet zo nodig te preken;  als het kon zouden we hier straks onbepreekt vandaan moeten gaan. Niet om het korter te maken. Dat is de lollige zuinigheid die de wijsheid bedriegt. Maar we moesten  de uitgespaarde tijd dan eens heel intensief gebruiken om te ZWIJGEN. Massaal en welluidend zwijgen. Lang en vreugdevol : “stille dag, heilige morgen!”.  Warm, en inclusief  allen die ons dierbaar zijn in hemel en op aarde vieren dat “Het Woord vlees is geworden.” Ik zou er dol graag het zwijgen toe doen.

“Laat warm en stil de kaarsen branden heden,
die Gij hier in ons duister hebt gebracht;
breng als het kan ons samen, geef ons vrede
wij weten het Uw licht schijnt in de nacht”

(Dietrich Bonhoeffer Lied 511:5)

Maar ik zie ons nog niet zo sprakeloos worden. Wij kunnen daar niet mee uit de voeten. We hebben genoeg moeite met de angst van het duister en evenzeer met het licht in die nacht. Dat maakt ons maar onrustig.  Dus dan moet ik toch maar aan de bak. Maar ik houd die schroom (van twee dagen geleden, Boodschap aan Maria)): ik ga er niet over.  Ik heb er eigenlijk geen woorden voor.
Ik mag blij zijn dat het Woord VLEES is geworden. Dat is eigenlijk alles!! Het gaat leven onder ons, in ons, en daar is feitelijk alles mee gezegd.

RuitAnnunciatie2

Maria boodschap

Dat zwijgen van net, dat is niet om te kniezen dat we ons laatste oortje  versnoepten; ook niet omdat we een heel jaar onze mond zo vol hadden van  branie en overmoed. Nou vooruit dan een heel klein beetje: uit  schaamte om  de onzalige wensen van “eigen volk eerst” die aan de orde van de dag zijn. Maar daar hebben we in de voorbereiding elkaar voldoende op aangesproken..  Dus past ons vandaag  vooral zwijgen omdat het te groots  is. Want het Woord is VLEES GEWORDEN. In een wereld die op ramkoers ligt.

De kwestie is dat het  WOORD dat  God U heden  in mensengedaante in handen speelt  een ander niveau van communiceren is. De menselijke praat voorbij.  Die andere communicatie heet overigens “VERBOND. SAAM-HORIGHEID”. In de angstwekkende vaart der volken, zet God zich zelf in. Om NEEN te zeggen  tegen alles wat ons als ONHEIL aangedaan en voorgeschoteld wordt.  Zoals vaker gezegd:  dat kunnen we NIET beVATten, maar wel VIEREN. HET Woord en het vlees waar geen speld meer tussen te krijgen is. Het is maar goed dat het Woord VLEES is geworden..

eenreddergeboren2

Een redder geboren.

Maar nu het volgende… Je heb vast wel eens een schilderij gezien van Jezus die keurig als een parmantig mannetje op moeders schoot zit. Dat is allemaal hemels en prachtig bedoeld. Het taalt naar de wereld van Gods verhevenheid. Aureooltje om het gezicht. Daar kan ik best stil van worden. De kerstkaarten in die trant worden ook als maar mooier. Het heeft de toon van “Niet van onze wereld. Ver BOVEN die van ons”. Het is nooit een echt jongetje. Want jongetjes moeten ravotten, en dan is zo’n stralenkrans maar lastig. Het jongetje is van een andere orde. Hij is een hemelse heerser eigenlijk. Hij hoort niet echt bij ons, als je goed kijkt. En dat is niet omdat ze zo knullig schilderden. Hij wordt daar al in verf opgehemeld; ontvleesd, zou je moeten zeggen. Hij gaat in wierook op.  Er is niet zo veel voor  nodig om er een afgod van te maken.

Daartegenover zegt het woord dat wij vanmorgen VIEREN juist het andere. “Het woord is VLEES geworden” Dat zegt vooral “Hemelser hoeft god niet; wel menselijker”. En omgekeerd:  Hoe  mooier je God maakt, hoe meer verguld en verzilverd en opgedirkt, des te ONGELOOFwaardiger wordt Hij.

Luister maar naar die rebelse theoloog Kierkegaard. Eind 19e eeuw. Hij ziet dat het zgn christelijke wereldje keurig geordend  maar ingedut is. Keizers, generaals en kerkvorsten houden alles mooi overeind.  Met uniformen en gewaden en parades en formules en rijkdom.. Het is allemaal even prachtig. Gewoon hemels. God is te verheven om zijn handen ergens aan vuil te maken. (Denk maar aan de Sissi-films. Of toch maar niet) Maar, zegt hij, als  alles in verwarring is, dan staan er soms leiders op die bevel voeren in HEMDSMOUWEN. Hij bedoelt natuurlijk: hoe meer je God vast wilt leggen in liturgie en verhevenheid des te meer raak je Hem kwijt.  Als je  God als maar ONAANTASTBAARDER opbergt in zijn majesteitelijkheid, des te meer is Hij de AFWEZIGE. Dan verlaat Hij het pand en laat een lege plek achter op de prachtige schilderijen. Veel mensen hebben een gat waar vroeger God gezeten moet hebben.  Maar als we lezen dat  HET WOORD VLEES IS GEWORDEN dan hebben we te maken met een God in hemdsmouwen.  Dan flitst het door je heen: dat is dan ook zeer to the point in onze buitengewoon verwarde tijden. Dan heb je ZO’N Verlosser nodig.

Afbeeldingsresultaat voor max ernst jungfrau züchtigt das jesuskindIk leg daar vanmorgen maar eens dit schilderij naast; van ene Max Ernst. Die heeft begin  vorige eeuw zijn verachting jegens die mooie wereld van God  uitgeschilderd!! Niet te weinig. Hij protesteert heftig tegen de pracht en praal van de elite en de kerk en de regering enz.   Want zijn wereld is die van de eerste wereldoorlog, met zijn  langdurige, compleet overbodige, zinloze dood van  miljoenen. Die oorlog die blijkbaar niet wil eindigen, als je om je heen kijkt. Dat zijn nog eens de tijden van verwarring, waar Kierkegaard het over had: dat er dan leiders in hemdsmouwen nodig zijn. Een God in hemdsmouwen!!

Dus wat doet deze spotter, Max Ernst: Hij schildert niet een tronende godin Maria van de liturgie, maar een vrouw als een heipaal.  Niks dienstmaagd des Heren: in huiselijke woede  geeft ze een spartelend bloot ongezond dik kereltje een enorm pak slaag.  Ten overstaan van drie getuigen. Misschien wel de wijzen van straks. Je ziet zijn aureooltje zelfs op de grond vallen. De sfeer van de kitsch-kerst wordt wel wreed aan flarden geschilderd!!  Een moeder die het verwende kind spuug zat is. Een  moeder die alle decorum aan haar laars lapt. Het is schokkend. Alles wat op God zou kunnen slaan wordt eruit getimmerd.

Maar dat schilder je natuurlijk niet voor de lol, maar omdat  het je “tot hier!” zit. Omdat de nood aan de mens is. Eigenlijk krijgt het kindje Jezus niet een pak slaag, maar het is machteloze woede tegen de optimistische wereld die uitstraalt: “Alles gaat toch goed?! Mooi he?” terwijl het eigenlijk afgrijselijk is. 

De ongein van de toeters en bellen moet verbloemen, dat we met God hebben afgerekend. We hebben niets meer nodig dan onze moderne techniek en oorlogseconomie.  Het hele na-christelijke Westen krijgt hier een pak voor zijn broek. Max Ernst wil van geen God en goddelijkheid meer weten op onze aardkloot. Er is niks meer dan deze platte werkelijkheid, waar GEEN vonkje God meer in zit. 

Ik denk dat de geboren Koning der Joden deze spotter nog een stuk gelijk zou geven.  En heel wat oprechte kerkgangers deze dagen.  Maar die zeggen dan niet: nou dan ga ik helemaal niet meer naar de kerk of zo; dan doe ik ook maar niet meer aan God!! Neen, ze komen desondanks  ter kerke. En staan maar eens stomverbaasd dat  zijn geboorte  betekent: “ IK HOEF GEEN AUREOOL”. Er zijn al clowns genoeg. Wij zijn inmiddels een volledig gestript kerkje. Alle franje is er wel af. En we geloven toch dat God in ons midden zijn Geheim heeft gelegd dat HET WOORD VLEES is geworden. Zo woont het ook nog een keer onder ons!!

Het is natuurlijk erg genoeg dat onze samenleving  als maar godlozer schijnt te worden en royaal afscheid heeft genomen van de Eeuwige, MAAR DAT HEEFT GEEN VAN DE PROBLEMEN OPGELOST WAAR JE ‘S NACHTS WAKKER VAN HOORT TE LIGGEN.
We zijn er niet echt mee opgeschoten.  Nu we  God er een paar eeuwen lang uitgetimmerd hebben zitten we op de blaren. Want we zijn er niet menselijker op geworden, niet hoopvoller, alleen maar uitzichtlozer.  Als godsdienst eruit geramd wordt door de power van consumptie en spullen en techniek, moet je je hart vast houden. Dan raken leefbaarheid en geluk steeds verder achterop. 

De  kerk van Jezus Christus viert op zijn geboortedag dat God zich zo ONZichtbaar maakte dat Hij te verwarren is met elk mensenkind dat in deze wereld zijn licht op komt steken. Des te  BETER kan Hij aanwezig zijn, betekent dat. Zo vraagt Hij intocht in ons hart. Zo wil Hij wereldwijd gevierd worden. Als een van ons, die in hemdsmouwen Gods wereld van de ramkoers AF stuurt. “Welkom in het vlees, Jezus”. U hadden we nodig. Al zeggen anderen ook honderd keer: geef mij de kerstman maar. Amen.

 

 

 

 

We bidden voor vredesactivisten,
Vredesoperaties en wat
Daar  aan voorafgaat.
Heel dat weerbarstige proces…Om UW beloften om te zetten
In leefbare wereld voor ons allen…
dat het dit keer mag slagen!! We bidden tegen het geweld van de
honger en de oprukkende aids
in vele landen van Afrika.
De Kindsoldaten daar
En  tienerprostituees in de grote steden van Azië.Dat U ook ons de moed geeft
Voor onze dagelijkse portie geweldloosheid
In ons eigen bestaan..

We bidden voor Uw volk Israël
Onder wie U vaste voet op aarde kreeg,
Dat het ook  Messiaanse uitdaging
Van heil en vrede zal zijn,
Zo ruim dat ook uw Palestijnse kinderen
Daar niet aan tekort  komen.
En dat alle vernederden
Op zullen leven.

 Hoor ons ook in een moment van persoonlijk gebed

…..

ONZE VADER

 

 

Advertenties